en fy eu mk sl ga

Oare Wurden

2017-03-03 13:30 —

Fraachpetear mei Gerard de Jong

De Biltske skriuwer en haadredakteur fan de Bildtse Post Gerard de Jong waard begjin febrewaris troch de Fryske sjuery fan Other Words útkeazen om yn de perioade maaie-juny yn de Baskyske stêd San Sebastian te wenjen en te skriuwen. Hy sil der wurkje oan syn literêre debút, de novelle Blau fan dagen, griis fan onrust. Hoe giet it no mei him, in moanne nei syn útferkiezing?

Wat barde der nei dyn útferkiezing?

De reaksys binne overweldigend. Niet eerder hew ik foeld dat iets mij soa gund wort. Deur femily en frynden, dierbaren, fansels. Maar 't gaat feerder: Bilkerts die't ik niet of nauliks kin filesitere mij. In de rij bij de kassa in de súppermarkt. Op 'e dyk. Johnny fan 't eetkefee die't lâns rijdt, faart mindert en syn rútsy omdel draait en saait: 'He Gerard, kînst al Spaans prate?'. Wildfreemden fertelle my hoe'n mooie kâns dut is. Foor mijsels, maar ok foor 't Bildts. De Bilkerts hewwe my in hur entoesjasme dúdlik maakt dat myn rais na San Sebastián, naast 'n persoanlike kâns, ok wat groaters is. Iets dat groater is dan ik alleen: 'n Bildts ambassadeurskap. Die ferantwoordlikhyd foel ik ok. Dat ik 't Bildts in 't rijtsy fan 'groate' klaine talen as 't Gaelic en Baskys sette mâg, is 'n groat foorrecht.

Hast al kontakten lein yn San Sebastian?

Nadat bekind worde dat Other Words myn projektplan útkoazen had, het de organisasy mij in kontakt brocht met Idoia Noble. Sij is myn kontaktpersoan, en sil ok myn ‘gids’ weze in Baskelân. Sij geeft mij feul fertrouwen in dut avontuur. Al bekind is dat ik op 12 juny optrede sil op ’n poëzy-aven met fijf bekinde Baskise dichters, der’t ik foor noaden bin. ’n Hele eer. ’n Wat aardser, maar niet minder groat genot: ik mâg waarskynlik ok bij de leste thúswedstryd fan Real Sociedad weze, ’t SC Heerenveen fan Baskelând! Se prestere búttengewoan dut jaar en make nag kâns op ’n Champions League plak! Ik hew myn broer Johan, Barca-fan fan ’t eerste uur, beloofd ’t Spaanse foetbal, de stadionsfeer te beleven. Hij sou ’t mij niet fergeve at ik die kâns skiete laat. En terecht.

Mei wa wolst yn elk gefal kontakten lizze ast dêr ienkear bist?

Foor mij as kranteman sien ik bra út naar moetings met andere lokale sjoernalisten. Naast ’t skriven fan myn boek sil ik myn tiid in San Sebastian ok benutte om ’n bând te lêgen met een of meerdere lokale diario’s. Ik wil graag sien hoe’t de Baskise taal en kultuur in hur kranten tot útdrukking komt, hoe’t se dat brúkke om die taal en kultuur te fieren, levend te houwen. Ik dink dat ik as Bilkert, maar meskien de Frise media ok, der ’n prot fan lere kinne.

Wat is dyn bucketlistke foar San Sebastian?

De list met things to do gaat nou al rap richting eandeloas! D’r is soa feul te sien, te ontdekken… ’t Is mij al dúdlik dat ik keuzes make mot. En d’r mot ok echt hard werkt worre. My delgeve. Sitte en skrive. Maar tiid foor ontspanning mot d’r ok weze. Op myn aigen menier sil ik de stâd, de kust en netuur ontdekke. Omstrúnne. ’n Besoek an ’t Guggenheim Museum in de naastlegen stâd Bilbao is ok ’n must. Ik hew de leste paar dagen de Lonely Planet fan San Sebastián deurbladerd, en dan wort al gau dúdlik dat je dos niet alles sien en metmake kinne. Twee maanden foelt soawel as ’n eeuwighyd as feul te kort.

Wat sprekt dy no al oan as it om Baskelân giet?

Ik bin heel benijd naar hoe’t sij hur taal en kultuur beleve. Nou’t ik mij meer in hur geskidenis ferdiep, wort goed dúdlik dat sij letterlik fechte hewwe motten foor hur aigene. Onder Franco worden talen as ’t Baskys en Katalaans ferboaden danwel swaar ontmoedigd. D’r worde op delsien, en in ’t begin fan Franco’s bewind mocht ’t bijgelyks niet in openbare rúmtes sproken worre. Dat is ongelooflik. Dat mot syn sporen achterlate in generasys mînsen foor wie’t hur taal hur idintiteit bepaalt. Ik wil graag sien wat foor impakt dat het had. Dernaast spreekt hur feerkracht mij erg an. D’r is aigenlik niks an Baskelând dat mij op dut stoit niet anspreekt.

Is it al dúdlik hoe't Finster op Fryslân dyn ferbliuw folgje sil?

Foor Karen Bies fan Finster op Fryslân maak ik op dut moment ’n plan over hoe’t wij dêr infulling an geve sille. Soadra’t wij der út binne hore jim dat fan mij, maar ik hew alle fertrouwen dat ik der wat moois foor doen kin.

Hast al in stand-in by de Bildtse Post?

Der binne wij drok doende met, en ’t likent d’rop dat dut goed regeld wort. Dat is belangryk, foor de lezers en foor mysels. Ik wil met ’n gerust hart ôfsteke kinne. Soadra ’t kin make wij bekind wie’t an ’t roer fan de krant komt te staan die twee maanden.

Wannear reizgest ôf?

Op 1 maai stap ik in de auto na San Sebastián. Ik hew koazen foor de auto omdat ’t mij dêr wat meer frijhyd geeft. Dos spreekt ’t mij ok an om d’r echt ’n rais fan te maken. Met de flygmesine bist d’r binnen twee uur. Dat is meskien wel wat te snel. ’t Likent mij beter om de rais ok echt te erfaren, en om ‘los’ te kommen fan hier. ’t Hoofd leeg en klaar make foor ’t avontuur dat mij te wachten staat.